Andijvie verzorgen: wanneer bemesten, beschermen, oogsten, planten, water geven, zaaien?

Het hele tuinjaar voor andijvie in één blik. Een maand kan meerdere fasen dragen — die staan dan naast elkaar in dezelfde cel.

• Zaaien / opkweken
• Planten
• Verzorgen
• Oogsten

Cichorium endivia (Asteraceae (composietenfamilie))

• Nummer Vijf — Klassieke breedbladige andijvie uit de Nederlandse en Vlaamse moestuin. Zware, volle krop, vooral voor de zomerteelt.
• Bubikopf — Breedbladig type (escarole) met een hart dat vanzelf blekt. Houdt goed stand in de late herfst; de RHS noemt het ras met naam voor de winteroogst.
• Wallonne — Krulandijvie met fijn ingesneden blad. Verdraagt warmte beter dan de breedbladige rassen, dus geschikt voor de zaai van eind mei.
• Cornet de Bordeaux — Oud breedbladig ras met een opgaande, hoornvormige krop. Van de courante rassen degene die het langst doorstaat in november.

April

• Bemesten — Werk compost of goed verteerde stalmest in het bed waar de andijvie komt. (Nog niet zaaien. Andijvie die in april kou vat, schiet in juni door en maakt geen krop meer.)

Mei

• Zaaien — Zaai de zomerteelt in perspotjes of een zaaibed, 1 cm diep. (Vanaf half mei, als de grond een graad of vijftien haalt.)

Juni

• Planten — Plant de eerste lichting uit op 30 bij 30 cm en geef water bij het planten. (Zaai meteen een tweede portie, dan oogst je niet alles in dezelfde week.)

Juli

• Zaaien — Zaai de herfstteelt, met een breedbladig ras. (Uiterlijk eind juli. Wat later gaat, komt buiten niet meer vol; onder een tunnel of vliesdoek lukt begin augustus soms nog.)

Augustus

• Oogsten — Snijd de kroppen van de zomerteelt zodra ze vol en zwaar aanvoelen. (Ondertussen gaat de laatste herfstlichting de grond in, ook op 30 cm.)

September

• Beschermen — Blijf slakken rapen en bind de eerste kroppen samen om te bleken. (Bleken alleen bij droog weer en met droog blad, anders rot het hart weg.)

Oktober

• Oogsten — Oogst de herfstkroppen en wacht niet tot het echt koud wordt. (Lichte nachtvorst neemt de plant er nog bij, een paar graden onder nul niet.)

November

• Opruimen — Haal de laatste planten en het afgevallen blad van het bed. (Zieke of rotte bladeren niet op de composthoop; smet blijft anders in de tuin rondgaan.)

• Grond/pH: pH 6,0 tot 7,0. Op zure zandgrond het najaar ervoor wat kalk strooien, niet vlak voor het planten.
• Zon/schaduw: Volle zon tot lichte schaduw. In een hete zomer doet andijvie het in halfschaduw beter dan sla.
• Water: Bij droog weer twee keer per week flink gieten, aan de voet en niet over het blad. Andijvie wortelt ondiep: blijft het te droog, dan wordt het blad bitter en schiet de plant.
• Plantafstand: 30 bij 30 cm. Krulandijvie mag op 25 cm, breedbladige rassen willen eerder 35 cm.
• Bemesting: Compost of goed verteerde stalmest bij het klaarmaken van het bed, en één bijgift een week of drie na het planten. Meer stikstof geeft slap blad dat sneller wegrot.

Goede buren: Erwt en boon: ze laten stikstof achter, dus andijvie is een prima nateelt op hun bed., Prei en ui: andere familie, andere ziekten, en ze delen de herfst zonder elkaar in de weg te staan., Wortel: wortelt dieper, dus geen concurrentie in dezelfde bodemlaag.

Slechte buren: Sla, witloof en cichorei: dezelfde familie en dezelfde smetschimmels, dus niet naast elkaar en niet na elkaar op hetzelfde bed., Late aardappel: het loof houdt de grond eronder vochtig, en dat is precies waar smet op wacht.

De belangrijkste regel is wisselteelt, niet de buur ernaast: zet geen andijvie op een bed waar dit jaar sla, witloof of andijvie stond, want de smetschimmel blijft jaren in de grond zitten.

Een krop is rijp als hij vol en zwaar aanvoelt, ongeveer tien tot twaalf weken na het zaaien. Snijd hem 's ochtends net boven de grond af; laat je de wortel zitten, dan loopt er soms nog een tweede, kleinere pluk uit. In de koelkast of een koele kelder houdt een krop het een week. Heb je in de herfst veel tegelijk, zet de planten dan met kluit en al in vochtig zand in de kelder, dan blijven ze een paar weken goed. Lang bewaren zit er niet in: wie voorraad wil, blancheert de gesneden andijvie kort, knijpt ze uit en vriest ze in voor stoemp of ovenschotels.

• GBIF Backbone Taxonomy geeft Cichorium endivia L. als aanvaarde soortnaam in de familie Asteraceae, opgevraagd op 6 augustus 2026 via api.gbif.org/v1/species/match, soort-id 5392243.
• Wikispecies voert dezelfde naam met auteurscitatie op species.wikimedia.org/wiki/Cichorium_endivia.
• Wikidata koppelt de soort aan Q178547 en verwijst van daaruit door naar GBIF en Wikispecies (https://www.wikidata.org/wiki/Q178547).
• De teeltpagina van de Royal Horticultural Society over endive geeft de kernfeiten die ook hier gebruikt zijn: zaaien vanaf eind mei zodra de grond 15 °C haalt en niet vroeger omdat jonge planten die kou vatten doorschieten, een eindafstand van 23 tot 38 cm, ongeveer drie maanden tot een volgroeide krop, en bleken door de droge krop af te dekken (https://www.rhs.org.uk/vegetables/endive/grow-your-own).